Kort op de bal

11 juli 2014

Kinderen bannen uit publieke ruimte?

In het Vlaams-Brabantse Asse is al jaren een dispuut aan de gang tussen omwonenden en gebruikers van een publiek speelterrein. De bewoners klagen van geluidsoverlast en brachten de zaak voor de rechtbank. De uitspraak van de vrederechter  is weer een stap  in de richting van het bannen van jongeren uit de publieke ruimte. Allicht is deze uitspraak genomen na zorgvuldige afweging van verschillende argumenten, maar de Gezinsbond vindt het bijzonder jammer dat de slotsom is dat jongeren van een speelpleinwerking slechts  één uur per dag en met maximaal dertig kinderen  buiten mogen spelen. En dan maar klagen dat onze jongeren alleen interesse hebben in hun virtuele wereld, en niet eens meer weten wat het is om in een boom te klimmen!

Boterhammentaks

Steeds meer basisscholen vragen geld voor middagtoezicht, de zogenaamde ’boterhammentaks’. Scholen zijn niet verplicht om langer dan een half uur gratis middagopvang te voorzien en de gemeente komt vaak tegemoet in de kosten voor de resterende tijd. Maar nu ook gemeenten de buikriem aanhalen, krijgen ouders de factuur doorgeschoven. Dat is een ingreep die regelrecht ingaat tegen het label van gezins- of kindvriendelijke gemeente. Terwijl het principe van kosteloos basisonderwijs en de maximumfactuur financiële drempels wegnemen, krijgen ouders steeds vaker te maken met ’nieuwe’ bijdragen die kunnen oplopen tot in de honderden euro’s. Voor werkende of minder mobiele (groot)ouders, is de middagopvang allesbehalve ’vrijblijvend’
en integendeel pure noodzaak. Het mandje van leraren is vol door de vele administratieve taken, terwijl meer contact met leerlingen tijdens de langere middagspeeltijd een uitgelezen kans zou kunnen zijn om beter zicht te krijgen op welbevinden, uitsluiting, pestgedrag…. of gewoon om leerlingen ook buiten de lestijden beter te leren kennen.  Een warme oproep dus naar gemeenten en onderwijs: investeer bij voorrang in datgene – of liever, diegenen – waar het om draait: onze kinderen.

Studiedienst

27 juni 2014

Pensioenhervorming in de steigers

Het eindrapport van de Commissie Pensioenhervorming is klaar. De pensioenexperten formuleerden aanbevelingen en voorstellen om ons pensioenstelsel te hervormen legitiemzodat het systeem betaalbaar blijft, rechtvaardig is en tegelijk voor iedereen een pensioen garandeert. De experten houden vast aan een herverdelingssysteem waarbij de actieve bevolking de pensioenen van gepensioneerden blijft financieren. Ze stellen voor om over te stappen naar een puntensysteem. Wie werkt, verzamelt tijdens zijn loopbaan pensioenpunten volgens inkomen. Om in een jaar één punt te krijgen moet een werknemer, ambtenaar of zelfstandige evenveel verdiend hebben als het gemiddelde loon voor hetzelfde jaar in dat stelsel. Wie méér verdient, krijgt méér punten. Wie minder verdient, krijgt minder punten. Die komen op een individuele rekening en worden bij pensionering omgezet in euro’s. We zullen het lijvige pensioenrapport en bijlagen aandachtig bestuderen binnen onze themagroep Pensioenen. Voor ons blijven de gelijkgestelde periodes en de gezinsdimensie de belangrijkste speerpunten.
We zijn tevreden dat de experten de gezinsdimensie willen behouden én moderniseren met oog voor een evenwicht tussen individuele responsabilisering, solidariteit binnen gezinnen en maatschappelijke solidariteit. Wettelijk samenwonenden zouden op termijn gelijk behandeld worden als gehuwden. De experten willen ook de gelijkgestelde periodes behouden voor onvrijwillige werkloosheid, arbeidsongeschiktheid en moederschapsrust. Ook die periodes leveren punten op. Zorgarbeid zou men eveneens gelijkstellen met werken. Daarover moeten de sociale partners beslissen binnen een beperkt budget. Voor ons blijft dat echter een breekpunt. Gezinnen mogen niet gestraft worden in hun pensioen omdat ze zorgarbeid uitoefenden. De nieuwe regering zal knopen moeten doorhakken.

Meer info: www.pensioen2040.belgie.be


Studiedienst

13 juni 2014

Gezinsorganisaties in actie tegen cyberpesten

Cyberpesten is pesten in een modern jasje. Via de moderne communicatiemiddelen kan een slachtoffer dag en nacht belaagd worden met beledigende berichtjes, kwetsende foto’s… De impact van dit relatief nieuwe fenomeen wordt nog te vaak onderschat en heeft soms verstrekkende negatieve gevolgen. Deze vaststelling was het vertrekpunt voor Delete Cyberbullying, een Europees project onder leiding van COFACE, de Europese koepel voor gezinsorganisaties.
Ook de Gezinsbond krijgt signalen van gezinnen dat zij dringend nood hebben aan een toegankelijk instrument dat in pest-situaties gebruikt kan worden als gps voor jongeren, ouders en leerkrachten, en hen de kortste weg naar hulp en informatie wijst. Dat was voldoende reden ons om als partner bij dit Europese project aan te sluiten.
Op 4 juni werd een app tegen cyberpesten gelanceerd, in niet minder dan dertien Europese landen. Deze unieke tool, die voorlopig alleen nog via android verkrijgbaar is, omvat naast een interactieve quiz en een sensibiliserend animatiefilmpje ook een overzicht van de organisaties waar je terechtkan voor hulp en informatie. Bijzonder is dat de app die informatie aanreikt die relevant is voor de gebruiker. Een Griek zal bijgevolg alleen Griekse hulplijnen en websites zien, en een Belg alleen de informatie die voor hem nuttig is.

De app downloaden kan via de Google play store (zoekterm #deletecyberbullying), via goo.gl/gxG9nG

Studiedienst

30 mei 2014

Geen successierechten meer op gezinswoning voor langstlevende partner in Brussel

Sinds 2007 genieten overlevende partners in Vlaanderen een vrijstelling van successierechten op de gezinswoning. Die vrijstelling bestond niet in Brussel, dat wel een verlaagd tarief toepaste op de eerste schijf van 250.000 euro voor de gezinswoning. Deze verminderde successierechten bleven evenwel niet beperkt tot de overlevende partner, maar golden voor alle erfgenamen. Begin 2014 keurde het Brussels parlement een ordonnantie goed waardoor ook in Brussel een vrijstelling van successierechten op de gezinswoning voor de langstlevende partner geldt.
Door deze wijziging wordt tegemoetgekomen aan de bezorgdheid van veel gezinnen. Wanneer de gezinswoning het zwaartepunt van het vermogen uitmaakt, kunnen successierechten er immers voor zorgen dat mensen de woning waar ze lief en leed deelden, moeten verkopen.
Hierdoor is de regeling in Vlaanderen en Brussel voor een stuk gelijkgeschakeld, maar ze is niet identiek. In Brussel blijven de erfgenamen in rechte lijn genieten van de bestaande tariefverlaging, en die bestaat in Vlaanderen niet.
Hoewel een onderscheid tussen de langstlevende partner en de erfgenamen in rechte lijn te rechtvaardigen is, zijn er toch een aantal situaties waar een verruimde vrijstelling gepast zou zijn, zowel in Vlaanderen als in Brussel. Concreet hebben we het over kinderen en kleinkinderen die inwonen bij de langstlevende partner, en ook over wie in de ouderlijke woning wil wonen na het overlijden van de laatste ouder. De Gezinsbond pleit ervoor om ook in deze gevallen geen successierechten te vorderen, zodat mensen bovenop het verdriet om het overlijden van hun dierbare niet riskeren het dak boven hun hoofd te verliezen.

Studiedienst

16 mei 2014

Aan het werk na depressie of burn-out

Een op tien Vlamingen die aan het werk zijn, zit op het randje van een burn-out of zit er middenin. Een op drie is psychisch vermoeid en moet abnormaal lang recupereren van zijn werk. Niet al deze problemen hebben rechtstreeks te maken met de job die mensen doen, maar ze hebben er wel een invloed op. Soms vallen werknemers voor langere tijd uit, terwijl dat voorkomen had kunnen worden. De Gezinsbond zette het thema werkstress nog in de kijker tijdens zijn recente beleidscongres omdat er zoveel mensen door getroffen worden.
Onlangs kwam het RIZIV, de Rijksdienst voor ziekte-en invaliditeitsuitkeringen, met een opmerkelijk voorstel. Mensen met mentale problemen zoals depressie of een andere psychische aandoening moeten de kans krijgen om nog voor ze helemaal gezond zijn al terug aan het werk te gaan, al dan niet in hun vorige job. Dat kan ook deeltijds, zo benadrukt het RIZIV. Een waardevolle piste, die aandacht verdient. Werken kan zin geven, sociale contacten op het werk kunnen deugd doen. Essentieel is echter dat er op de werkvloer ook begrip is voor de situatie van de werknemer en dat er goede begeleiding wordt voorzien. Er mag geen taboe heersen over de ziekte. En als werkstress de bron was van de psychische vermoeidheid is een terugkeer naar dat werk, zelfs deeltijds, niet vanzelfsprekend.
De Gezinsbond vraagt een klimaat van meer zorg en begrip voor mensen die getroffen worden door mentale problemen. Niet alleen op de werkvloer is dit nodig, maar ook in het netwerk dat getroffen gezinnen ondersteunt en via maatregelen van de overheid, zoals de terugbetaling van psychische hulpverlening. Wat trouwens nog altijd het best werkt tegen burn-out of depressie, is preventie: op het werk, maar ook thuis en in de vriendenkring.

Studiedienst

2 mei 2014

Meer eenvormige huurondersteuning

Huurders konden tot nu een beroep doen op twee soorten ondersteuning. Enerzijds was er een tegemoetkoming in de huurprijs, voor wie een woning huurde bij een sociaal verhuurkantoor of verhuisde van een ongezonde woning naar een woning die aangepast is aan de wettelijke normen. Daarnaast was er een Vlaamse huurpremie voor wie meer dan vijf jaar op de wachtlijst stond voor een sociale woning. Bij aanvragen vanaf 1 mei worden de voorwaarden van beide stelsels nu gedeeltelijk aangepast en beter op elkaar afgestemd. Zo wordt in een aantal duurdere woongemeenten de maximale huurprijs van 570 euro in beide gevallen met 10 procent verhoogd. De huurprijs mag ook verhogen volgens het aantal personen ten laste. De tegemoetkoming die uitgekeerd wordt, kan in beide gevallen oplopen tot 120 euro per maand en ook hier is een verhoging mogelijk volgens de gemeente en het aantal personen ten laste. Voor sommige groepen van huurders betekent de vereenvoudiging van de inkomensschijven en de tegemoetkoming een achteruitgang, maar voor de meesten is het een verbetering. Bovendien wordt de wachttijd voor een sociale woning teruggebracht naar vier jaar. Huurders kunnen dus sneller de Vlaamse huurpremie aanvragen en daarvoor zouden zij ook automatisch een aanvraagformulier toegestuurd krijgen.
De Gezinsbond is tevreden dat de beide systemen van huurondersteuning verder naar elkaar toegroeien. Toch blijft de hele reglementering voor de gewone huurder behoorlijk ingewikkeld. Ook het feit dat alleen wie leeft in een woning die aan de wettelijke normen voldoet in aanmerking kan komen voor de huurpremie, zou  in een aantal gevallen voor problemen kunnen zorgen. Op www.wonenvlaanderen/premies.be vindt u alvast heel wat informatie, maar voor uw concrete situatie klopt u best aan bij de sociale diensten of huurdersbond in uw gemeente. Tot slot nog dit: de Vlaamse regering stemde op de valreep in met een verhoging van de kredieten voor sociale woonleningen. Deze worden vanaf juni beschikbaar, weliswaar tegen aangepaste voorwaarden. Meer hierover leest u in het volgende nummer van ’De Bond’.

Studiedienst

18 april 2014

Achterstallige alimentatie

Op de valreep bespreekt de plenaire Kamer het wetsontwerp om de Dienst voor alimentatievorderingen (DAVO) te hervormen. Het ontwerp wordt eind april definitief gestemd, zodat de nieuwe maatregelen in de zomer van kracht worden. Om een correctere en stiptere betaling te garanderen, zouden rechters voortaan het rijbewijs mogen intrekken van onderhoudsplichtigen die hun onderhoudsbijdragen niet of onvolledig betalen. Het wetsontwerp wil ook de inkomensgrens om een voorschot te krijgen voor de onderhoudsbijdragen voor kinderen verhogen, zodat meer onderhoudsgerechtigden er een beroep op kunnen doen. Een amendement om het inkomensplafond af te schaffen werd in de Kamercommissie bijna unaniem weggestemd. Dat vindt de Gezinsbond een gemiste kans, want zonder zo’n plafond zou elke gedupeerde ouder een voorschot kunnen vragen. Ook het plafond van 175 euro als voorschot per kind zou voor ons mogen verhogen.
Het wetsontwerp wil DAVO evenveel recuperatiemogelijkheden bieden als advocaten. Die kunnen tot de laatste euro loon in beslag nemen, terwijl DAVO nu maar kan invorderen tot de onderhoudsplichtige het leefloon overhoudt. Het is goed dat de wetgever iets probeert te doen aan de achterstallige alimentaties, maar de Gezinsbond vindt dat wanbetaling efficiënter zal voorkomen worden door de bedragen objectiever te berekenen. De lang aangekondigde Commissie Onderhoudsbijdragen wordt eindelijk opgericht. De Gezinsbond krijgt daarin een zitje en zal blijven aandringen op een standaardmethode om onderhoudsbijdragen voor kinderen te berekenen, bij voorkeur met onze eigen onderhoudsgeldcalculator.

Studiedienst

4 april 2014

Budget voor mensen met een beperking

Het ontwerpdecreet over zogenaamde persoonsvolgende financiering voert een getrapt ondersteuningssysteem in: een basisondersteuningsbudget (BOB) voor rechtstreeks toegankelijke en een bijkomend budget voor niet rechtstreeks toegankelijke hulp. Veel mensen met ’gematigde’ zorgvragen krijgen een BOB, bij zware zorgnoden is er een ander systeem. Het ontwerpdecreet zorgt echter voor heel wat ongerustheid. Hoe hoog zal het BOB zijn? Wie krijgt het en wanneer? De Gezinsbond vraagt dat de zorgnood de grootte van het budget voor zorg en ondersteuning bepaalt. Mensen met een beperking en hun gezin hebben het recht te kiezen hoe ze dit budget spenderen: assistenten aanwerven, zorg inkopen, gebruikmaken van het bestaande zorgaanbod… Het decreet – waardoor de huidige systemen verdwijnen – moet emancipatie realiseren voor mensen met een beperking. Misschien laat een goedkeuring van dit decreet beter op zich wachten. Op dit moment is het immers onduidelijk of dit ontwerp van decreet een oplossing zal bieden voor de bestaande ondersteuningsnoden en wachtlijsten.

Hervorming van het erfrecht terug naar af?

Senator Martine Taelman, voorzitster van de werkgroep Erfrecht in de commissie voor Justitie, liet zich vorige week in de pers ontvallen dat een hervorming van het erfrecht tijdens deze legislatuur niet meer realistisch is. De reden die zij hiervoor aanhaalt, is dat er geen akkoord kan worden gevonden voor de hervorming van het huwelijksvermogensrecht, onder meer voor de verdeling van de pensioenrechten bij echtscheiding. Na de mooie beloftes komt deze mededeling als een koude douche. Vooral omdat er geen objectieve redenen zijn om de noodzakelijke hervorming van het erfrecht afhankelijk te maken van een akkoord over de verdeling van de pensioenrechten bij echtscheiding. Wij kunnen ons niet van de indruk ontdoen dat het de politieke weegschaal is die deze zaken blokkeert. Een gemiste kans.

Studiedienst

21 maart 2014

Rijopleiding onder vuur?

Nu Vlaanderen de verantwoordelijkheid krijgt om de rijopleiding vorm te geven, moet er grondig nagedacht worden over de verschillende facetten van deze vraag. De toegenomen complexiteit van het verkeer vraagt een veel bewuster verkeersgedrag. Het kennen van de verkeersregels en het technisch correct kunnen besturen van het voertuig zijn de eerste stappen in een leerproces dat juiste reflexen combineert met defensief en alert rijgedrag. Die basisvaardig-heden moeten volgens de Gezinsbond geleidelijk opgebouwd worden tot het reflexen zijn geworden. Goede coaching, geloofwaardig voorbeeldgedrag en verantwoordelijke feedback zijn vereisten voor wie jongeren in dat proces wil begeleiden. Ouders, maar ook andere vertrouwenspersonen, moeten ondersteund worden om die rol in het leerproces van de rijopleiding waar te maken.
Van de overheid verwachten gezinnen dat zij de nodige omkadering en middelen voorziet om de inzet van gemotiveerde begeleiders maximaal te benutten. Alle heil van een professionele opleiding verwachten, zou de troeven van de vrije rijbegeleiding miskennen. De Gezinsbond engageert zich om mee concrete en haalbare voorstellen te doen over hoe de vernieuwde rijopleiding er zou moeten uitzien, om ouders en jongeren te motiveren om hun eigen verantwoordelijkheid op te nemen en om op te roepen tot respectvol en veilig verkeer.

Studiedienst

7 maart 2014

Betaalbare, toegankelijke opvang nog niet gegarandeerd

Op 1 april gaat de hervormde opvang van baby’s en peuters van start. Die hervorming heeft als doelstelling meer, betaalbare, kwaliteitsvolle, toegankelijke en leefbare opvang te creëren. De Gezinsbond staat hier achter. In het decreet kinderopvang van baby’s en peuters staat nu zelfs het recht op opvang ingeschreven. Ook de doelstelling om tegen 2016 een betaalbare, kwaliteitsvolle en toegankelijke opvangplaats te voorzien voor een op de twee baby’s en peuters en tegen 2020 opvang te voorzien voor alle gezinnen die nood hebben aan opvang voor hun baby of peuter, is door ons enthousiast onthaald. Dat er meer voorwaarden worden gesteld aan competenties van de begeleiders, en er pedagogische begeleiding wordt voorzien voor iedereen die in de opvang werkt, daar is de Gezinsbond ook erg blij mee. Die beloften zullen we nauwlettend in de gaten houden in de nieuwe legislatuur. Op andere vlakken haalde de Gezinsbond zijn slag nog niet thuis. Voor ons betekent kwaliteitsvolle opvang dat een begeleider maximaal voor zes kinderen tegelijk moet zorgen, en op termijn zouden er dat zelfs maar vier mogen zijn. Daar staan we momenteel nog ver van af. Maar de Gezinsbond maakt zich ook zorgen over de betaalbaarheid en de toegankelijkheid van de opvang. Ja, het is goed om meer inkomensgerelateerde opvang te voorzien. Maar er zijn nog teveel gezinnen die niet volgens inkomen betalen. En de nieuwe regels in de opvang met inkomenstarief (zie pagina 7) dreigen negatief uit te vallen voor veel gezinnen, die tot nog toe nooit betaalden voor onverwacht verlof en ziektedagen. Een flexibel opvangplan is jammer genoeg ook geen garantie, omwille van de financiële leefbaarheid van de opvang. Dat moet in de toekomst beter. Daarvoor kijkt de Gezinsbond naar de volgende Vlaamse regering. Intussen verwachten we van de opvang dat zij zich zo soepel mogelijk opstelt ten opzichte van de gezinnen bij het opstellen en het wijzigen van het opvangplan. Ook willen we dat zij de ziektedagen van de kinderen en het gezinsverlof nooit aanrekent.

Studiedienst

21 februari 2014

Pesten is een pest

Het trieste hoogtepunt in een pestverhaal beheerste de afgelopen week de krantenkoppen. Het zoveelste op rij. Machteloosheid troef.
Ondanks de vele waardevolle initiatieven in Vlaanderen, zowel op theoretisch als op praktisch niveau, lijken we niet genoeg vat te krijgen op dit soort situaties. Gie Deboutte, pestexpert en woordvoerder van het netwerk Kies Kleur tegen Pesten, riep in de krant op om werk te maken van een degelijk pestbeleid. De Gezinsbond ondersteunt deze oproep volmondig. Zolang er immers geen coherent beleid wordt gevoerd dat concrete acties op poten zet vanuit een duidelijke, wetenschappelijk onderbouwde visie, blijven al die goedbedoelde initiatieven niet meer dan wat morrelen in de kantlijn.
Wanneer we ons blikveld verruimen naar andere landen, vinden we veel bouwstenen die een dergelijk beleid vorm kunnen geven. De Gezinsbond maakt deel uit van het Europese project ’Delete Cyberbullying’ en krijgt op die manier een inkijk in het beleid van de andere deelnemende landen. Zo is een centraal meldpunt voor (cyber)pesten in veel landen een evidentie. Zo’n meldpunt biedt eerste- en tweedelijns hulp en wordt georganiseerd door de overheid. Vaak wordt gewerkt met een eenduidige meldknop op websites, zodat hulp slechts een muisklik verwijderd is. Op die manier vermijdt men dat mensen eerst de weg moeten vinden in een doolhof van plaatselijke initiatieven, waardoor kostbare tijd verloren gaat.
Bij de uitwerking van een strategie rond de aanpak van pesten hebben diverse buitenlandse initiatieven aangetoond dat de kracht van jongeren waardevol kan worden ingezet. De invloed van leeftijdsgenoten is enorm en kan positief worden aangewend wanneer jongeren inzicht verwerven in pestmechanismen en de verantwoordelijkheid krijgen hier ook mee aan de slag te gaan.
In vergelijking met veel andere Europese landen hebben we op dit moment een achterstand in het pestbeleid. Maar door de bestaande expertise doordacht en gecoördineerd in te zetten vanuit een duidelijke beleidsvisie kan dat snel verbeteren. De Gezinsbond wil graag mee aan de kar trekken!

Studiedienst

 

 

 

7 februari 2014

Het internet, een basisrecht

Verschillende kranten berichten dat zowel Telenet als Belgacom zijn tarieven verhoogt. Test-Aankoop raadt de mensen aan hun telecomfactuur te vergelijken met die bij andere operatoren. Een heel terecht advies, en geen probleem voor de bewuste, kritische en financieel geletterde burger. Maar ligt hier ook geen verantwoordelijkheid bij de operatoren, om internetpakketten op maat te maken en mensen ook effectief de goedkoopste formules aan te bieden? Want wat met diegenen die niet tot dat selecte groepje behoren? Of met wie geen toegang heeft tot het internet en de diverse tarieven voor telefonie dus niet met een paar muisklikken tevoorschijn kan toveren?
Op ons beleidscongres van 25 januari hebben wij net voor deze mensen aandacht gevraagd (zie pag.8). Vanuit de centrale vraag ”Als gezinsbeleid een paraplu is, wie staat er dan in de regen?” gingen we onder meer op zoek naar de competenties waarover mensen moeten beschikken om volledig tot hun recht te komen in onze samenleving. Daarbij kwamen als vanzelf de digitale vaardigheden aan de oppervlakte. Je kind inschrijvingen op school, premies aanvragen, je belastingaangifte invullen, informatie opvragen… Als je niet over de infrastructuur en de vaardigheden beschikt om van het internet gebruik te maken, is dat een handicap.
Daarom pleit de Gezinsbond ervoor de toegang tot het internet als een basisrecht te beschouwen. Dat is een vraag met vele lagen. Het volstaat immers niet om iedere woning van een breedband internetaansluiting te voorzien. Dat is natuurlijk een noodzakelijke eerste stap, en daarom juichen wij het voornemen van minister Lieten om hier werk van te maken ook toe. Maar daarnaast moeten mensen ook over de nodige infrastructuur beschikken in de vorm van performante computers/tablets of andere elektronische dragers, wat dan weer een ondersteunend beleid vergt. En de sluitsteen van een beleid dat aan de vraag om internet als basisrecht te erkennen tegemoetkomt, is de automatische toekenning van sociale tarieven. Alleen op die manier kunnen we verzekeren dat de meest kwetsbare groepen in onze samenleving ook echt van deze tegemoetkomingen kunnen genieten.

Studiedienst

 

 

 

10 januari 2014

Nieuwe GAS-wet van kracht

De Gezinsbond heeft veel werk verzet om de publieke opinie te sensibiliseren over de Gemeentelijke Administratieve Sancties (GAS). Samen met meer dan 200 middenveldorganisaties sloegen we de handen in elkaar tegen de geplande hervorming van de GAS-wet. Er stond dan ook veel op het spel. Het plan om het toepassingsgebied nog maar eens uit te breiden, zonder de rechtsonzekerheid en de willekeur aan te pakken, was de beste garantie voor ontsporingen in de praktijk. Maandenlang heeft de Gezinsbond op dezelfde nagel geklopt. Maar de federale regering dreef toch haar zin door. De nieuwe GAS-wet trad in werking op 1 januari.
Vooral de leeftijdsverlaging voor toepasbaarheid van de GAS naar veertien jaar is voor de Gezinsbond een doorn in het oog. Bovendien werd de procedure van ouderlijke betrokkenheid in het leven geroepen. Of er al dan niet een GAS-boete gegeven wordt, hangt af van het waardeoordeel van de GAS-ambtenaar over de (straf)maatregelen die de ouders voorstellen voor hun kinderen.
Een duidelijke definitie van het begrip ’overlast’ is er ook nog steeds niet. In de aanloop naar 1 januari hebben een aantal gemeentebesturen hun creativiteit al getoond. De verscheidenheid is dermate groot dat wie geïnformeerd wil zijn het politiereglement van iedere gemeente waar hij komt, zou moeten opvragen. Een greep uit de meest absurde GAS-reglementen: verbod om mensen te laten schrikken, verbod om opgeraapte confetti opnieuw in de lucht te gooien, verbod om zonder noodzaak te kloppen op vensters. Het lijkt een flauwe grap, maar is jammer genoeg bittere realiteit.
Eerste minister Di Rupo gaf al aan dat sommige gemeenten de GAS-boetes misbruiken. Minister van Buitenlandse Zaken Joëlle Milquet stuurt een rondzendbrief naar de gemeentebesturen met de oproep om de GAS toe te passen ’in de geest van de wet’. De bezorgdheid van deze politici is mooi, maar helaas wel vijgen na Pasen…

Studiedienst

 

6 december 2013

Volgend jaar van kracht: dezelfde kinderbijslag voor zelfstandigen en hoger inkomensplafond

Vanaf 1 juli 2014 krijgen zelfstandigen dezelfde kinderbijslag als werknemers. De Gezins-bond is tevreden dat deze jarenlange discriminatie wordt opgeheven. Wel vragen we dat gezinnen van zelfstandigen die vandaag al méér kinderbijslag krijgen dan in het werknemersstelsel hun huidige bedrag als verworven recht mogen behouden. De inkomensgrenzen die recht geven op een eenoudertoeslag of een sociale toeslag (bij langdurige werkloosheid of ziekte, invaliditeit of pensionering) verhogen eveneens vanaf 1 juli 2014. De grens voor alleenstaande ouders verhoogt tot 2.309,58 euro bruto per maand, die voor koppels tot 2.385,65 euro. Een goede zaak, want door de hogere plafonds krijgen zo’n zevenduizend extra gezinnen recht op een toeslag.

Grote gezinnen verdienen extra kinderbijslag

Volgend jaar is het na de bevoegdheidsoverdracht aan Vlaanderen en Brussel om de kinderbijslagen gelijk én welvaartsvast te maken. De meeste politieke partijen pleiten net zoals de Gezinsbond voor een hervorming met een gelijke kinderbijslag voor elk kind. We lanceerden ons voorstel met een basiskinderbijslag van 156 euro voor elk kind, met op zes, twaalf en achttien jaar een hogere leeftijdstoeslag dan vandaag. Grote gezinnen mogen echter niet het slachtoffer worden van een uniforme kinderbijslag. Dat verliezen veel politici in hun voorstellen uit het oog. Volgens de Gezinsbond moeten grote gezinnen daarom recht krijgen op een extra toeslag. (zie ook pag. 3)

Studiedienst

8 november 2013

Vlaams huurgarantiefonds uit de startblokken

Het huurgarantiefonds, officieel het fonds ter bestrijding van de uithuiszettingen, moet vanaf 2014 een bijkomend instrument vormen tegen het toenemende aantal uithuiszettingen.
Eigenaars kunnen zich nu al beschermen tegen tijdelijke afbetalingsproblemen (wegens ziekte of werkloosheid) via de verzekering gewaarborgd wonen. Huurders die hun huur niet kunnen betalen, dreigen geconfronteerd te worden met een procedure tot uithuiszetting, met vaak sociale drama’s tot gevolg. In het kader van een door de vrederechter opgelegd afbetalingsplan zal het huurgarantiefonds in de toekomst deze achterstal garanderen ten voordele van de verhuurder. Uiteraard moet de verhuurder zich voor nieuwe geregistreerde huurcontracten aansluiten bij het fonds, tegen een bijdrage van 75 euro per contract. De tussenkomst van het huurgarantiefonds bedraagt maximaal drie maanden huur (tot 2700 euro) en de opvolging van de procedure wordt in handen gelegd van een door het fonds aangestelde gerechtsdeurwaarder. Wanneer de huurder het afbetalingsplan niet volgt en het fonds dus effectief moet tussenkomen, kan het fonds de uitgekeerde bedragen terugvorderen. De terugvordering zou niet gebeuren wanneer de huurder werkloos of arbeidsonbekwaam is of wanneer zijn bestaansmiddelen onder het leefloon liggen. De Gezinsbond stelt vast dat het oorspronkelijk uitgangspunt voor het opzetten van het huurgarantiefonds, namelijk woonzekerheid voor de huurder, nu veel meer verschuift naar het beveiligen van de inkomsten van de verhuurder. De procedure is behoorlijk complex en de inschakeling van een gerechtsdeurwaarder heeft zijn prijs. Het wordt uitkijken of het fonds de beoogde bescherming van de huurder zal kunnen bieden. Daarnaast dringt de Gezinsbond aan op de uitbreiding van de vroegtijdige begeleidingsmogelijkheden van huurders. Vaak is huurachterstal een signaal van complexere problemen of gewoon van een te laag inkomen. Het fonds dreigt dan alleen maar uitstel van executie te betekenen.

Studiedienst

25 oktober 2013

Lagere btw op energie

Minister van Economie en Consumenten-zaken Johan Vande Lanotte wil de btw op gas en elektriciteit verlagen naar 6 procent. Een goed idee, vindt de Gezinsbond. Alleen jammer dat de hele regering hem niet volgt. Voor ons mag een basisbehoefte als energie niet belast worden aan het luxetarief van 21 procent. Daarom pleiten wij voor een verlaagd tarief op een redelijk verbruik aan elektriciteit, gas, stookolie en alle andere verwarmingsbronnen, aangepast aan de samenstelling van het gezin. De Europese Commissie is al akkoord voor gas, elektriciteit en stadsverwarming. Een Europese richtlijn van 2006 voorziet daarvoor een uitzondering. Lidstaten die daarop hun btw-tarief willen verlagen naar het sociale tarief, dat in ons land 6 procent bedraagt, moeten dat aan de Commissie melden. Waarop wacht onze federale regering dan nog? Voor stookolie ligt het moeilijker. Stookolie staat niet in de richtlijn en komt evenmin voor in de bijlage die de goederen en diensten opsomt waarop lidstaten hun btw mogen verlagen. Stookolie op deze lijst krijgen, zal een moeilijk parcours worden, omdat elke Europese lidstaat akkoord moet zijn. Dat geldt ook voor onze vraag naar een sociaal btw-tarief voor noodzakelijke kinderproducten.

Zelfde successierechten voor stiefkinderen

Goed nieuws voor nieuw samengestelde gezinnen! Mede dankzij het lobbywerk van de Gezinsbond bepaalt een Vlaams decreet dat alle stiefkinderen – met terugwerkende kracht vanaf 20 december 2012 – hetzelfde tarief aan successierechten betalen als ze erven van hun stiefouder. Dit geldt zelfs als de stiefouder niet gehuwd was met de biologische ouder. De maatregel geldt ook als de stiefouder pas na de biologische ouder overlijdt. Een goede zaak, want stiefkinderen betaalden vroeger het hoogste tarief van ’vreemden’, dat kan oplopen tot 65 procent. Stiefouders die hun stiefkinderen willen laten erven, moeten dit wel nog altijd met een testament regelen, omdat zij geen wettelijke erfgenamen zijn.

Studiedienst

11 oktober 2013

Verdeling groepsverzekering bij echtscheiding

Minister van Justitie Annemie Turtelboom wil het huwelijksvermogensrecht hervormen. Haar wetsontwerp ligt nu ter discussie in de Kamercommissie Justitie. De minister beschouwt een groepsverzekering als een aanvullend pensioen en niet als een spaarverrichting. Daarom besluit ze dat elke uitkering in kapitaal of rente individueel en exclusief toekomt aan de begunstigde van het contract. Dus moeten de opgebouwde reserves (de gestorte premies en de verworven rente) bij echtscheiding niet verdeeld worden. Om de pil wat te verzachten, worden de regels voor onderhoudsbijdragen aangepast, waardoor rechters voortaan een compensatie kunnen voorzien voor de partner die minder pensioenrechten opbouwde omwille van zorgtaken. Dat is een onhaalbare opdracht voor rechters.

Deze visie bestraft de partner – meestal de vrouw – die zijn of haar beroepscarrière stopzette of verminderde om zorgtaken op te nemen voor kinderen of een hulpbehoevend familielid. Die beslissing maken koppels echter gezamenlijk en die solidariteit moet ook na de scheiding blijven doorlopen. Daarom vraagt de Gezinsbond dat bij een echtscheiding de groepsverzekeraar onmiddellijk een tweede contract opent op naam van de andere partner. Op dat contract moet de verzekeraar de helft storten van de tijdens het huwelijk opgebouwde reserves. De rentevoorwaarden moeten dezelfde blijven als die van het originele contract. Ook de minimumrendementen uit de Wet op de Aanvullende Pensioenen moeten gegarandeerd blijven: 3,25 procent op de werkgevers- en 3,75 procent op de werknemersbijdragen. De werkgever van de partner met de originele groepsverzekering moet ook voor de andere partner eventuele tekorten bijleggen. In principe wordt het nieuwe contract premievrij zodat bijkomende premies betalen een vrije keuze wordt. Alleen zo zal de partner zonder of met een kleine groepsverzekering niet gestraft worden.

Studiedienst

27 september 2013

Meer inclusief onderwijs?

Terwijl het totaal aantal leerlingen in het secundair onderwijs daalt, neemt de groep leerlingen in het buitengewoon secundair onderwijs ook dit jaar weer toe. Die stijging staat haaks op het voornemen van de overheid om meer inclusief onderwijs mogelijk te maken. Opmerkelijk is dat vooral grootouders op zoek gaan naar gespecialiseerd onderwijs voor hun kleinkinderen met leerproblemen. Die vaststelling van scholen sluit aan bij de conclusies uit ons belevingsonderzoek ’Ouders van kinderen met een etiketje’. Ouders vertellen daarin dat ze de zorg die hun kind nodig heeft niet altijd vinden in het gewoon onderwijs, en daarom noodgedwongen de zorgtaken zelf in handen nemen. Dat vraagt naast kennis en tijd ook heel wat middelen, want veelal komen er nog externe hulpverleners en dure therapieën aan te pas. Niet elke ouder kan zoiets aan. Wellicht geldt dat ook voor grootouders. Zij vangen de kleinkinderen vaak op, maar ze kunnen er niet zomaar de organisatie van de extra zorg bij nemen. Uit onderzoek blijkt dat kinderen uit de middenklasse veel meer gebruikmaken van buitenschoolse hulp dan kinderen uit andere gezinnen. Daardoor krijgt een groep kinderen (te) snel externe hulp en andere leerlingen niet, terwijl veel van die aangeboden begeleiding ook gewoon door de school of het CLB kan gebeuren. Voorwaarde is natuurlijk dat ouders met zorgvragen in de eerste plaats de leerkracht aanspreken en dat de school ook bereid is om zoveel mogelijk zelf die begeleiding aan te bieden, of – als dat niet mogelijk is – daarvoor samen te werken met specialisten buiten de school. Een eerste stap om hier werk van te maken is de engagementsverklaring ’Buitenschoolse logopedie voor schoolgerelateerde problemen’. Die overeenkomst werd op 18 september ondertekend door de Vlaamse Vereniging voor Logopedisten en zestien andere partners waaronder de Gezinsbond en de onderwijs-, ouder- en CLB-koepels. Deze afspraken over buitenschoolse logopedie zijn een aanzet tot een gedeelde zorg voor kinderen met leerproblemen, waarvan we hopen dat ook andere sectoren zullen volgen.

Studiedienst

13 september 2013

Met een leefloon naar de huisarts

Een onderzoek van de Christelijke Mutualiteit naar het doktersbezoek van mensen die rondkomen van een leefloon, toont dat die minder naar de huis- en tandarts gaan en vaker naar de spoeddienst. Daar moeten ze immers niet onmiddellijk betalen. Financiële drempels spelen nog steeds een belangrijke rol in het feit dat gezinnen in armoede te weinig gebruik maken van de gezondheidszorg. Naast het lagere aantal doktersbezoeken zijn er ook slechte scores voor andere gezondheidsindicatoren: minder preventie, een ongezondere levensstijl… Je inkomen heeft een invloed op je gezondheid. Er is een sterk verband tussen inkomensniveau en de gemiddelde levensverwachting. De Gezinsbond pleit daarom voor de invoering van een veralgemeende derdebetalersregeling waardoor patiënten alleen nog het remgeld moeten betalen. Daarnaast vragen we ook een automatische toekenning van het Omnio-statuut om het remgeld te beperken – en een betere geografische spreiding van gezondheidscentra die werken met – abonnementsgeneeskunde.

Gezinsbond wil ook aanmoedigingspremie bij onbetaald ouderschapsverlof

Sinds een tiental jaar bestaat er een Vlaamse aanmoedigingspremie, als aanvulling op de RVA-uitkering voor bepaalde vormen van tijdskrediet en loopbaanonderbreking. De bedoeling van deze premie is het verlof voor zorg, opleiding of eindeloopbaan financieel toegankelijker te maken. De belangrijkste voorwaarde om recht te hebben op deze aanmoedigingspremie is dat het verlof vergoed wordt door de RVA. Bij de uitbreiding van het ouderschapsverlof naar vier maanden werd er helaas een onbetaalde vierde maand in het leven geroepen, en dat alleen voor ouders waarvan het kind geboren is vóór 8 maart 2012. Ouders met een kind dat na die datum werd geboren, krijgen wel een vergoeding. De Gezinsbond vond intussen gehoor bij de federale regering, die besliste om deze onbetaalde maand toch gelijk te stellen voor het pensioen. Maar onze herhaaldelijke vraag aan de Vlaamse regering om toch een aanmoedigingspremie toe te kennen voor de niet-vergoede vierde maand viel tot nu toe in dovemansoren. Onlangs werd de weigerachtige houding van de Vlaamse regering in dit dossier jammer genoeg nog eens bevestigd. De recente wijziging van het besluit over de aanmoedigingspremies onderstreept opnieuw dat de onbetaalde vierde maand géén recht geeft op een Vlaamse premie. Een gemiste kans!


Studiedienst

30 augustus 2013

Een uitgestoken zorghand op school?

Schoollopen kost geld, veel geld. Voor de ene leerling al wat meer dan voor de andere. Omdat hij of zij talent heeft voor een duurdere studierichting. Omdat blijkt dat de gezinscomputer niet meer voldoet om schooltaken af te werken en de zwart-witprinter niet de gewenste effecten biedt.  Of omdat de leerling in kwestie worstelt met leerstoornissen, en ouders hiervoor buitenschoolse hulp zoals logopedie en psychotherapie inschakelen. Maar logopedie wordt, onder bepaalde voorwaarden, slechts twee jaar terugbetaald. En bij kinderen die lijden onder faalangst of aandachtsproblemen is de tegemoetkoming voor psychotherapie beperkt tot een aantal sessies.
Een kind is vaak goed geholpen met die buitenschoolse hulp, maar hoe zit het met zijn klasgenoten van wie de ouders dat niet kunnen betalen? Wat als ook zij baat hebben bij die extra zorg? Er zijn al heel wat inspanningen geleverd om onderwijs betaalbaar te maken, maar het kan nog beter! Op het verlanglijstje van de Gezinsbond staan daarom nog een maximumfactuur in de eerste graad secundair onderwijs en studietoelagen aangepast aan de kostprijs van de studierichting. Ook de digitalisering van het onderwijs, die heel wat nieuwe mogelijkheden biedt aan leerkrachten en leerlingen, mag niet tot een meerkost voor ouders leiden. Keuzes die scholen op dat gebied maken, moeten doordacht gebeuren, met aandacht voor de kostprijs en het gebruik van duurzame materialen.   
Om alle leerlingen met leerproblemen de zorg te geven die ze nodig hebben, pleiten we voor een breder zorgaanbod door en binnen de school. Leerkrachten moeten hierin uiteraard ondersteund worden door de pedagogische begeleidingsdiensten en de Centra voor Leerlingenbegeleiding. Ook de expertise vanuit het buitengewoon onderwijs is welkom. Een uitgestoken zorghand op school zal ouders er minder snel toe aanzetten hun toevlucht te zoeken tot buitenschoolse hulp. Als die hulp toch aangewezen is, blijft een goede samenwerking tussen alle partners cruciaal om de zorg ook binnen de school te verankeren.   

Studiedienst



28 juni 2013

 

Oproep tot verontwaardiging

’Een aantal verontwaardigde jongeren’, zo noemen de organisatoren van een manifestatie tegen de gemeentelijke administratieve sancties (GAS) zichzelf. De recente leeftijdsverlaging naar veertien jaar, de manier waarop het middenveld werd genegeerd, de willekeur die zit ingebakken in de GAS-wet; het zijn allemaal redenen om morgen, op 29 juni, op straat te komen. Door met zoveel mogelijk verontwaardigde burgers samen het ongenoegen te uiten in een familievriendelijke en vreedzame betoging hopen de organisatoren om alsnog voldoende druk op de ketel te kunnen zetten om een herziening van deze wet te verkrijgen. De Gezinsbond deelt deze verontwaardiging, en hoopt dat er vele duizenden mensen op 29 juni om 14 uur zullen afzakken naar het Centraal Station in Brussel. Politici zijn vertegenwoordigers van het volk, en misschien kan een grote opkomst hen hieraan herinneren…


Kinderen geen slachtoffer in strijd tegen sociale fraude

De commissie Sociale Zaken van het federaal Parlement keurde een aantal maatregelen goed in de strijd tegen uitkeringsfraude. Zo kan bij een ernstige aanwijzing van fraude de kinderbijslag gedurende tweemaal zes maanden worden ingetrokken. De Gezinsbond vroeg aan de staatssecretaris voor Fraudebestrijding John Crombez om hier niet lichtzinnig mee om te springen. De Gezinsbond vreesde een heksenjacht op gezinnen die door onvoldoende administratieve vaardigheden hun kinderbijslagdossier niet (tijdig) vervolledigen. De staatssecretaris stelde ons echter gerust en verduidelijkte dat de maatregel uitsluitend gericht is op ernstige fraudegevallen waarin onbestaande kinderen of kinderen die niet in ons land verblijven ten onrechte kinderbijslag ontvangen. Als er toch kinderen wonen in gezinnen die betrokken zijn bij fraude, zal het kinderbijslagfonds op zoek gaan naar een ander familielid om het recht op kinderbijslag voor het kind te openen, of een beroep doen op het stelsel van de gewaarborgde kinderbijslag.


Studiedienst