Heel wat gezinnen hebben zonnepanelen. Ze zijn de voorbije jaren veel goedkoper geworden, en leveren een aanzienlijke besparing op de elektriciteitsfactuur. Maar veel overschotten gaan verloren en leveren je heel weinig op. Is een thuisbatterij een optie? En wat is een plug-in batterij?
Energie in je eigen batterij
Heb je ooit een hele hoop zonnepanelen gelegd, en zie je nu al die overschotten voor een prikje wegstromen naar je leverancier? Let dan op voor je een batterij als oplossing kiest. Veel installateurs proberen een grote thuisbatterij mee te verkopen bij de installatie van zonnepanelen. Maar die grote batterijen zijn zelden rendabel. In de zomer krijg je ze ’s nachts niet leeg. Je kan ze dan overdag maar beperkt bijladen. In de winter geraken ze overdag niet vol, dus je gebruikt maar een deel van je batterij.
Een kleine plug-in thuisbatterij kan wel interessant zijn. Er is geen installatiekost, dus je moet enkel de materiaalkost terugverdienen. Met 2 tot 5 kilowattuur dek je vaak al het nachtelijk sluipverbruik van je woning. Overdag kan de batterij bijspringen om piekverbruik op te vangen, en een deel van de overschotten op te slaan voor ’s nachts. Je bespaart jaarlijks 100 tot 170 euro op je elektriciteitsfactuur, en ongeveer 40 euro op je capaciteitstarief. Een betrouwbaar systeem kost 1300 tot 2500 euro, en is op 8 tot 12 jaar terugverdiend. Afhankelijk van je gebruik zal de batterij ongeveer 16 jaar meegaan.
Gecombineerde systemen
Sommige plug-in batterijen hebben ook aansluitingen om zonnepanelen rechtstreeks te koppelen. Die panelen zullen dan de batterij direct opladen. Dat is efficiënter, want zonnepanelen en batterijen werken beide op gelijkstroom. Heb je verbruik in de woning, dan levert de batterij die stroom via het stopcontact.
Je hebt plug-in batterijen die én of enkele zonnepanelen aankunnen. Maar er zijn ook systemen die volwassen installaties tot 4000 wattpiek aankunnen. De opbrengst van de panelen gaat naar de batterij, niet direct naar het net. De omvormer van de batterij is wel beperkt, omdat ze anders niet meer als plug-in batterij telt. Sommige systemen leveren maximaal 800 Watt, andere gaan tot 2500 Watt.
Een terugverdientijd uitrekenen is lastig: als de batterij vol is, zullen de panelen niet meer hun volle vermogen kunnen leveren. Al zijn er ook batterijen met een by-pass functie. Als die vol is, gaat alle stroom van de zonnepanelen direct naar je huisinstallatie. De batterij (met ingebouwde omvormer) zal ongeveer 15 jaar meegaan, de panelen mogelijk veel langer.
Let op bij de aankoop!
Je mag een plug-and-playsysteem enkel gebruiken als de omvormer een homologatie heeft van Synergrid. Er bestaat een lijst van toegelaten systemen, die up to date wordt gehouden, maar de lijst is jammer genoeg zeer technisch. Op de volledige systemen in de winkel staat de naam van de gebruikte omvormer vaak niet vermeld. Kies dus altijd een betrouwbare Belgische verkoper die je een correcte uitleg kan geven.
Veel buitenlandse webshops – vaak uit Nederland — bieden via een .be-website systemen aan die niet voldoen aan de Belgische regelgeving. In Vlaanderen moet je op batterijen de Bebat-recyclagetaks betalen. Ook die rekenen veel Nederlandse webwinkels niet aan.
Het vermogen van je batterij
Wil je een plug-in batterij gewoon in een willekeurig stopcontact pluggen? Beperk het vermogen dan tot maximum 800 watt. Zo ben je zeker dat er geen brand uitbreekt andere toestellen plots meer stroom verbruiken dan voorzien. De meeste plug-in batterijen zijn standaard begrensd op 800 watt, ook al kunnen ze in theorie een hoger vermogen leveren.
Wil je het volle vermogen van je plug-in batterij gebruiken, dan moet je zeker zijn dat de batterij op een eigen stroomkring zit, zonder andere toestellen of stopcontacten. Je zal dan waarschijnlijk een aparte stroomkring moeten laten aanleggen door een elektricien. Nadien is een herkeuring van je installatie verplicht. Zit de batterij in een stopcontact op een aparte kring, dan kan je de softwarebegrenzing tot 800 watt uitzetten. Doe dat enkel als je absoluut zeker bent dat het stopcontact geschikt is!
Let op: veel standaard stopcontacten kunnen maximum 10 Ampère, of 2300 Watt continu verwerken. Heb je een batterij die 2500 watt kan leveren, kies dan voor een stopcontact dat 16 Ampère aanken. Als je een gehomologeerde zwaardere omvormer gebruikt, moet je die ook aanmelden bij de netbeheerder: niet echt plug-and-play.
Je batterij aansturen
De P1-poort van je digitale meter vertelt je elke seconde hoeveel elektriciteit je binnenhaalt of juist uitstuurt naar het net. Sinds 15 oktober 2025 mag je die informatie gebruiken om je batterij aan te sturen. Wil je de batterij slim gebruiken, dan kan je een speciale P1-meter (een “dongle”) in de P1-poort van je digitale meter plaatsen. Controleer vooraf of de P1-meter compatibel is met je plug-in batterij. Via de app kan je de dongle paren met je batterij en de juiste gebruiksmodus instellen.
Tijdens de energieweek krijg je korting op de P1-meter en toebehoren van Homewizard. Die is compatibel met veel, maar niet alle batterijen. Standaard zal je de batterij instellen op de ‘zelfverbruikmodus’, “zelfconsumptie” of “nul-op-de-meter”. De batterij zal dan overschotten van je zonnepanelen opslaan, en bij tekorten gaan terugleveren.
Heb je een dynamisch tarief, dan hebben veel batterijen de mogelijkheid om te sturen op de stroomprijs, of om met behulp van artificiële intelligentie te optimaliseren. In deze stand zal de batterij ook overschotten van de zonnepanelen opslaan. Maar als die onvoldoende opwekken, kan de batterij bijladen uit het net op de goedkoopste uren van de dag.
Welke batterij koop ik?
Er zijn heel wat modellen gehomologeerd, en er komen er nog geregeld nieuwe bij. Een definitieve lijst geven is dus lastig. Maar als je zelf geen diepgaand onderzoek wil doen, kan je volgende modellen overwegen:
- Homewizard Plug-In Battery: relatief kleine batterij die gewoon werkt. Ben je geen techneut, en wil je een duidelijke uitleg, dan is dit jouw batterij. Inpluggen, een paar klikken in de app, en klaar.
- Marstek Venus E: de prijskampioen. Met 5 kWh groot genoeg voor de meeste gezinnen. Heeft veel mogelijkheden, maar af en toe ook kuren. Als je graag informatie opzoekt op fora, vind je meestal wel de oplossing.
- Zendure Solarflow 2400 AC+: uitbreidbaar systeem met goede sturing. Je begint met 2,4 kWh opslag, maar kan uitbreiden in blokken van 3 kWh. Kies voor de AC+-reeks, de oudere AC (zonder plus) had een productiefout. Heb je nog geen zonnepanelen, dan kan je de Solarflow 2400 Pro kiezen, en tot 4 zonnepanelen rechtstreeks op de batterij aansluiten.