‘Geniet er nog van! Eens de baby er is, mag je op je kin kloppen!’ Zwangere koppels krijgen ze geregeld te horen: flauwe grappen over hun seksleven dat straks ‘zeker en vast’ in een winterslaap belandt. Maar hoe zit het echt met intimiteit en seksualiteit na de zwangerschap? Is er tussen slabbetjes en luiers nog ruimte voor lijfelijke liefde? Hoe maak je tijd voor intimiteit en hoe krijg je weer zin in seks? Wij vroegen seksuoloog Evelien Luts om voor één keer uit het bed te klappen.
De expert
Evelien Luts is klinisch seksuoloog, mama van drie en auteur van het boek ‘Zin in zin’ (Acco, 2025). In haar praktijk ondersteunt ze koppels die worstelen met intimiteit en seksualiteit na de zwangerschap.
Evelien Luts: ‘Het krijgen van kinderen zorgt bij heel wat ouders voor een kantelpunt in hun seksualiteit en intimiteit, maar buiten wat mopjes wordt daar zelden over gepraat. En al zeker niet op een kwetsbare manier. Wees gerust, je seksleven is geen verloren zaak zodra er kinderen zijn. Het kan nog altijd heel fijn zijn, maar het wordt wel anders: er komt een soort update.’
Waarom verandert seksualiteit na de zwangerschap eigenlijk?
‘Daar zijn verschillende redenen voor. Om te beginnen is er het fysieke stuk: na een bevalling heeft het lichaam tijd nodig om te herstellen, waardoor penetratieseks vaak even niet kan. Zo ontstaat er vanzelf een pauze. Daarnaast voelen kersverse ouders zich vaak ontzettend moe, want er zijn weinig baby’tjes die meteen een hele nacht doorslapen.
Die jonge ouders krijgen ook een andere soort relatie. Ze hebben elkaar veel meer nodig voor praktische dingen, en door de vermoeidheid is die praktische kant vaak nog het enige waarover ze praten. Voor diepere gesprekken blijft er weinig ruimte of energie, en dat heeft impact op de verbinding en de aantrekkingskracht tussen partners.’
Wat kun je dan best doen?
‘Als intimiteit en aandacht voor elkaar ondergesneeuwd zijn door de drukte van het ouderschap, kan je het best op zoek gaan naar kleine momenten van verbinding in het dagelijkse leven. Weekendjes weg of uitgebreide etentjes zijn natuurlijk heerlijk, maar voor veel ouders van jonge kinderen moeilijk in te plannen. Kijk eens waar jullie elkaar sowieso al kruisen in huis, en probeer die kleine momenten net iets warmer en waardevoller te maken. Grijp je ’s morgens in de keuken meteen je mok om naar de koffiemachine te stappen? Geef eerst je partner een kus of vraag hoe die zich voelt. Het duurt nog geen minuut, maar het zegt wel: “Ik zie jou en ik zie je graag.”’
Sommige ouders geven aan dat ze geen behoefte hebben aan nóg iemand die aan hun lijf hangt...
‘Dat noemen we ook wel eens “touched-out”: het tegenovergestelde van huidhonger. Vooral ouders van velcro-baby’s krijgen ermee te maken. Sommige kindjes willen voortdurend aan mama of papa hangen, waardoor die hun lichaam nooit voor zichzelf hebben. Altijd moet er wel iemand geknuffeld, gekust of vastgehouden worden. Als je daardoor lichamelijk overprikkeld raakt, heb je geen nood aan nog meer aanraking van je partner en voelt die zich misschien afgewezen.
Wanneer koppels daar open over praten en snappen wat touched-out betekent, moet niemand het persoonlijk nemen. Dan kunnen ze samen zoeken naar manieren om weer wat ruimte te vinden en hun lichaam even voor zichzelf te hebben. Dat kan door alleen een wandeling te maken of iets ontspannends te doen, zonder een kind dat aan je lijf plakt. Als er fysiek wat meer vrijheid komt, ontstaat er soms ook weer ruimte voor aanrakingen of intimiteit.’
Er met je partner over praten is altijd een goed begin. Maar hoe pak je dat aan?
‘Het is inderdaad belangrijk om over jullie seksuele relatie te praten. Maar probeer dat niet te doen op momenten dat frustraties de kop opsteken. Als jullie in bed liggen en er was net een afwijzing, is de kans groot dat het gesprek uitdraait op clichés en veralgemeningen als “Jij hebt nooit zin” of “Jij hebt voortdurend zin”. Dan wordt het een ik-tegen-jou-verhaal in plaats van een wij-verhaal.
Als je het moeilijk hebt om te praten over seks, wat bij heel wat mensen het geval is, kan je een aanleiding gebruiken om het gesprek te starten. Dit artikel of een serie op tv, bijvoorbeeld. Heb je het onderwerp nog nooit aangekaart bij je partner? Verwacht dan niet dat het meteen vlot verloopt. Spreek vooral vanuit jezelf, vertel wat je voelt en wat er in je hoofd omgaat. Er is een groot verschil tussen “Ik mis het echt om dicht bij jou te zijn” en “Jij wijst me altijd af”. Met het eerste zinnetje deel je je verlangen, stel je je kwetsbaar op en zorg je voor verbinding. Met het tweede leg je druk en stel je je partner verantwoordelijk voor jouw gemis.’
En seksualiteit écht inplannen is dat een goed idee?
‘We zijn opgegroeid met het Hollywoodbeeld dat seks ontstaat doordat twee mensen elkaar zien, op magische wijze opgewonden geraken, tegelijk hun kleren uittrekken en als magneten naar elkaar toe getrokken worden. In films zie je bijna nooit dat zin iets is wat kan groeien, dat seksualiteit vaak begint met vaagweg zin hebben om zin te krijgen. Er is niets mis mee om seksualiteit effectief te plannen. Het kan zelfs mooi en romantisch zijn om samen te beslissen: wij als koppel vinden seks zo belangrijk dat het een plekje in onze agenda krijgt. Want wanneer je jonge kinderen hebt en je moet wachten tot jullie allebei spontaan zin krijgen of de ene bij de andere genoeg zin kan opwekken, zal je misschien véél geduld moeten hebben.’
Meer lezen
Kleine kinderen zetten je leven op z’n kop. Je planning, je structuur, je huishouden... en soms ook je relatie. Hoe blijf je elkaar vinden in de drukte van je gezin? Hoe maak je weer tijd voor twee? Laat je inspireren door onze tips en verhalen op onze pagina Even met twee.
Foto's: Kristof Ghyselinck