Je kroost met een gerust hart zien opgroeien. Je nergens zorgen over maken. Elke ouder zou er een smak geld voor overhebben. Ook en vooral als het over sociale media gaat. Want ondanks talloze knappe initiatieven, blijft de digitale ontdekkingstocht van kinderen voor flink wat slapeloze nachten zorgen. We steken dus nog maar eens ons licht op, en niet bij de minste: Peter Adriaenssens, Vlaanderens bekendste kinder- en jeugdpsychiater.
Gepest en afgeperst
Is er een ultieme tip of een ideale manier om het leven van onze kinderen op sociale media in goeie banen te leiden?
Peter Adriaenssens: ‘Als ik die vraag krijg, komen er bij mij meteen heel wat ergernissen naar boven. Want wij moeten een oplossing zoeken, terwijl die sociale media ontwikkeld zijn door volwassenen, dus door collega-opvoeders? Echt waar, ik zou heel graag eens een uur praten met Zuckerberg, de baas van Facebook die regelmatig pronkt met zijn kroost. Ik zou hem vragen of hij beseft hoeveel last zijn kinderen gaan krijgen van het instrument dat hij zelf ontwikkeld heeft. En of hij ooit nog van plan is om andere ouders te hulp te komen.
Iedereen klaagt of is bezorgd over de neveneffecten van sociale media, maar de ontwikkelaars grijpen niet in. Neem nu sexting. Een veertienjarig meisje krijgt een bericht van de knapste en populairste zestienjarige van haar school: ‘Stuur een foto van je blote borsten en dan word ik je liefje.’ Uiteraard gaat dat meisje daarop in, dat is perfect normaal gedrag voor iemand wiens hersenen nog in volle ontwikkeling zijn. Wat niet normaal is, is het feit dat die foto doorgestuurd wordt en niet meer te verwijderen valt. Dat beeld blijft maar circuleren en zelfs na lange tijd krijgt dat meisje nog haatberichten of wordt ze ermee afgeperst.
Wist je dat de helft van de bedden op de afdeling kinderpsychiatrie bezet is door jongeren die via sociale media te maken hadden met pesterijen? Ze kregen grove dingen en dreigementen toegestuurd, tot zelfs verwensingen zoals: ik hoop dat je uit het leven stapt. Vreselijk.’
Verantwoordelijk
Peter Adriaenssens: ‘Het is in se niet aan ouders om erover na te denken hoe we onze kinderen kunnen beschermen tegen zulke toestanden. De verantwoordelijkheid moet bij de juiste mensen worden gelegd. Bij de ontwikkelaars dus. Zij moeten ervoor zorgen dat we de goeie en mooie aspecten van sociale media kunnen behouden maar dat het probleem van online pesterijen aangepakt wordt.
De Zuckerbergs van deze wereld moeten hun verantwoordelijkheid opnemen.
~ Peter Adriaenssens , kinder- en jeugdpsychiater
Als je weet dat in Amerika elke dag miljoenen Instagram- en Messengerberichten gescreend worden op terrorisme, dan moet er toch ook iets te doen zijn aan die haatberichten? Echt waar, het probleem begint bij volwassenen die geld zien in jongeren en in hun gebruik van sociale media. Het is hoog tijd dat de Zuckerbergs van deze wereld dat inzien en er iets aan doen.’
Meer weten?
Check veiligonline.be, een ijzersterke interactieve site van de Gezinsbond en Child Focus, met heel wat info om het online leven van je tieners veilig en leuk te houden.
Foto's: Kristof Ghyselinck
Gezinsbarometer: ouders zijn bezorgd
De Gezinsbond vroeg in de recentste Gezinsbarometer (juni '25) hoe ouders in Vlaanderen met kinderen tussen 0 en 18 jaar over sociale media denken. De helft van de ouders is vooral bezorgd over wat hun kind online te zien krijgt en een op de drie over hoe verslavend sociale media zijn.
Tijdens het scrollen kom je heel wat verschillende content tegen. Dat baart ouders ook zorgen: 43% van de ouders vreest voor seksuele intimidatie of ongepaste beelden en één op de drie ouders vreest voor de invloed van foutieve informatie op de gezondheid of het zelfbeeld. Denk dan bijvoorbeeld aan desinformatie over zonnecrème, alcohol of toxische dieettips.
Hoe maken we de online leefwereld veiliger?
Op prioriteit één staat met stip de investering in een online veilige en mediawijze cultuur (84%). Het uitbouwen en versterken van bestaande mediawijsheid initiatieven - zoals Veilig Online - is essentieel. Als tweede prioriteit wil 76% van de ouders dat de sociale media bedrijven zelf actie ondernemen: betere moderatie, aangepaste apps en afdwingbare regels. De verhoging van de leeftijdsgrens voor dataverwerking tot 16 jaar staat op de derde plaats (60%).
Meer over de gezinsbarometer kan je hier lezen. Ons standpunt over sociale media kan je hier nalezen.
