Drink. Dronk. Gedronken. In de nieuwste Gezinsbarometer peilden we naar jullie drinkwatervoorkeuren. Van de fles of uit de kraan? En terwijl we ons daarbij hardop afvroegen hoeveel hoofdpijn wij als kind gehad moeten hebben door dehydratatie (namen jullie vroeger water mee naar school?), bedachten we dat er doorheen de generaties misschien nog van die verschillen zijn.
Hoe was dat bij jou?
We vroegen het aan:
- Alice (6)
- Speels en nieuwsgierig.
- Een echte dierenvriend.
- Dochter van Femke.
- Femke (39)
- Creatieve, zorgzame, hands-on mama.
- Werkt als tattoo-artiest en combineert hygiëne met bewust watergebruik.
- Mama van Alice.
- Alida (66)
- Bewust, praktisch en natuurliefhebber.
- Grote voorstander van hergebruik en regenwater.
- Mama van Femke, oma van Alice.
“Wij hadden vroeger zelfs geen badkamer, dus we gingen automatisch zuinig om met water. We dronken gewoon water van de kraan. En regenwater? Dat gebruikten we zoveel mogelijk. Dat zit er gewoon ingebakken.” Vandaag vangt Alida nog altijd het water op dat eerst koud uit de kraan komt. “Daarmee geef ik planten water of dweil ik eens. Ik laat het niet zomaar weglopen.”
Verloren in de riool
Alida is spaarzaam als het over water gaat, en haar mening is uitgesproken. “Het zit in kleine dingen: minder vaak douchen, de wasmachine pas laten draaien als die vol zit. En we moeten ook beter omgaan met regenwater,” vindt ze. “Er gaat nog zoveel verloren naar de riool. We leven al in een betonnen land, dus wat er nog kan infiltreren of opgevangen kan worden, dat is echt belangrijk!”
Chocomelkjes
Met die ideeën bracht ze haar kinderen groot. Dochter Femke weet nog dat ze als kind vooral kraanwater dronk, maar ook dat het dagelijkse leven er toen wel anders uitzag. “Naar school namen we geen drinkbussen mee. Die bestonden toen nog niet zoals vandaag. Dat waren chocomelkjes of limonade in de refter.” Best bijzonder, als je er zo over nadenkt, en een groot verschil met de liters kraanwater die het gezin vandaag drinkt. “Werkelijk li-ters”, lacht Femke. “Alice en ik moeten extra veel drinken om medische redenen.”
Cijfers over onze drinkwatergewoontes*
- 37% van de volwassenen drinkt uit de fles, 56% van kinderen onder 2,5 jaar.
- 63% van de volwassenen drinkt uit de kraan, 58% van kinderen boven 2,5 jaar.
- De meeste gezinnen vinden kraanwater lekker tot neutraal van smaak. 15% vindt het niet lekker.
- Gezinnen in de stad of stadsrand drinken meer kraanwater (70%) dan gezinnen op het platteland (51%).
- 81% vindt kraanwater veilig, 90% vertrouwt de normen, 22% kreeg meer vertrouwen sinds de nieuwe Europese waternormen, vooral rond hormoonverstoorders en PFAS, 10% vertrouwt het niet genoeg.
- 94% zet koffie en thee met kraanwater.
* Uit de Gezinsbarometer, een onderzoek bij 1000 gezinnen in Vlaanderen met kinderen tussen 0 en 18 jaar.
Zwembadje vullen
Alice groeit op in een huis met een ton die regenwater opvangt. Ze leert dat ze de kraan niet mag laten lopen tijdens het tandenpoetsen, dat ze best niet te lang doucht, en dat samen in bad gaan niet alleen gezellig is, maar ook slim. En verder vindt Alice water vooral iets leuks. Ze geeft de plantjes water, speelt met waterpistolen en is ‘laborantje’ in haar buitenkeuken. “Soms met regenwater,” zegt ze trots. “Een zwembadje vullen we alleen als het echt warm is, en dat water blijft dan ook staan. Dat gooien we niet zomaar weg.”
Handen wassen
Misschien is Femke hier extra gevoelig voor omdat ze dat tijdens haar job niet altijd kan zijn. “Ik werk als tattoo-artiest, van thuis uit. Dat betekent dat ik erg moet letten op hygiëne en daar heb ik water bij nodig. Zo moet ik meerdere keren per dag mijn handen wassen, dat kan ik niet beperken. Maar dan probeer ik op andere momenten wel bewuster te zijn.”
Alida besluit: “De natuur is het belangrijkste wat we hebben en water hoort daarbij. Het lijkt vanzelfsprekend, maar dat is het niet. We moeten dat echt koesteren.”
Wel of niet doen?
- 1 op 3 is nonchalant bij het vervangen van de waterfilter. Niet doen. Om te beginnen: ook zonder filter is kraanwater veilig. Filter je te lang met dezelfde filter, dan vergroot je het risico op microbiologische besmetting. 17% van de gezinnen filtert kraanwater voor ze het drinken.
- 57% van de gezinnen bewaart fleswater na het openen op tafel of het aanrecht. Niet doen. Bewaar ze op een koele en donkere plek, zeker als het plastic flessen zijn.
- 54% houdt het glas of de kan al meteen onder de kraan. Wie de kraan eerst even laat lopen, doet dat meestal kort: 1 (21%) tot 5 seconden (18%). Hier gaat dus weinig water verloren. Hoera! Maar er is een maar. Als het water lang heeft stilgestaan, bijvoorbeeld omdat je op vakantie was, laat je het toch best kort lopen. Het zou kunnen dat ongewenste stoffen uit de leidingen zich oplosten in het water, of dat er bacteriële groei op de kraan is.
- 13% vult de waterkoker meestal vanuit de warmwaterkraan, 24% doet dat soms. Niet doen. Water uit de warmwaterkraan heeft vaak langere tijd stilgestaan in een (keuken)boiler waardoor stoffen zoals metalen of hormoonverstoorders meer kans krijgen om op te lossen in het water.
* Uit de Gezinsbarometer, een onderzoek bij 1000 gezinnen in Vlaanderen met kinderen tussen 0 en 18 jaar.
